Jelcz 003 z Wieliczki

 

Przyznam, że bardzo lubię odwiedzać targi staroci. Czy to w Polsce, czy w innych krajach. Z transportowego punktu widzenia można trafić tam na różne perełki. Tu chodzi mi przede wszystkim o pocztówki prezentujące różne pojazdy. Czasami można też natknąć się np. na jakiś ciekawy model (np. Leyland National 11,3, o którym pisałem tutaj), czy stare zdjęcie. To właśnie taka fotografia jest bohaterką tego materiału.

Kupiłem ją za 5 zł przy krakowskiej hali targowej. Była ukryta pośród wielu innych zdjęć. Pozostałości po różnych rodzinnych albumach, spiętych razem, niekoniecznie będących w dobrym stanie.

Powód zakupu to dobrze widoczny samochód pożarniczy. Najprawdopodobniej jest to Jelcz 003 na bazie Stara 25, a dokładniej Stara A26P. Pojazd o rejestracji KK-06-14. Taki format tablic rejestracyjnych obowiązywał w Polsce w latach 1956 – 1976. Pierwsza litera „K” oznacza województwo krakowskie.

Na drzwiach kabiny widoczny duży napis: Wojewódzki Ośrodek Szkolenia Pożarniczego w Wieliczce. W obecnych strukturach Państwowej Straży Pożarnej taka jednostka już nie funkcjonuje. 

Za kierownicą pięknego Jelcza 003 siedzi pan Jurek. Wiadomo, że kierowca tak ma na imię, bo na odwrocie zdjęcia umieszczono dedykację: „Na pamiątkę ofiarowuję swoją podobiznę. Jurek”.

Jelcz 003 na zdjęciu z targu staroci. Ta sama fotografia w kilku wersjach cyfryzacji. Różne urządzenia i programy. 

Dedykacja umieszczona na odwrocie zdjęcia.

Jakie były losy tego pojazdu? Niestety Internet na ten temat milczy. Pośród „krążących po sieci” fotografii nie znajdziemy Jelcza (Stara) o rejestracji KK-06-14. Bardzo prawdopodobne jest jednak, że po zakończeniu służby w ośrodku szkolenia, trafił do którejś z okolicznych ochotniczych straży. Być może został nawet zachowany jako zabytek, bo wszakże takich „pozostawionych dla potomności” Jelczy 003 jeszcze trochę jest. Może publikacja tej fotografii pozwoli ustalić jego dalsze losy.

Natomiast historia ośrodka szkolenia w Wieliczce i tamtejszej straży jest opisana na stronie PSP pod tym linkiem.

W Blogu Transportowym co jakiś czas zamieszczam zdjęcia wygenerowane przez sztuczną inteligencję. Również w przypadku tej archiwalnej fotografii postanowiłem wykorzystać to narzędzie.

Najpierw poprosiłem o obrobienie, oczyszczenie zdjęcia.

Jelcz 003 z Wieliczki. Wersja zdjęcia obrobiona przez AI.

Drugim poleceniem było oddalenie pojazdu i dodanie elementów otoczenia. Powstała ciekawa scenka prezentująca przygotowania do ćwiczeń pożarniczych na terenie jakiegoś miasteczka. Z założenia ma to pewnie być Wieliczka.

Domniemana sceneria wokół Jelcza 003 ze starej fotografii.

Chciałem także zobaczyć, jak Jelcz 003 mógł wyglądać w kolorze. Dla AI nie było to problemem. Niby wszystko jest dobrze, ale niestety tył pojazdu został nieznacznie zmieniony. Jakoś tak uwspółcześniony. 

Wersja kolorowa Jelcza 003.

Ten zmieniony tył bardzo mnie drażnił. Pisałem różne prompty, ale AI nie dało rady go zmienić. Sięgnąłem zatem po najprostszą opcję. Przyciąłem zdjęcie.

Wersja przycięta kolorowego zdjęcia Jelcza 003.

Wpis dotyczący innego Jelcza 003 (z Alwerni) do zobaczenia pod tym linkiem.

Autobus Bałtyk według AI

 

Kilka miesięcy temu pisałem o autobusie marki Bałtyk, który znalazł się w kolekcji Muzeum „Wena” z Oławy. Tu link do tego materiału. Nie jest to kompletny pojazd, tylko jego wrak.

Dzięki sztucznej inteligencji udało mi się wygenerować zdjęcia takiego autobusu w wersji np. po planowanej odbudowie. Dla przypomnienia, poniżej jedno z nich.

Tak autobus Bałtyk pozyskany przez Muzeum „Wena” z Oławy może wyglądać po odbudowie. Wizualizacja powstała na podstawie zdjęć wraku i materiałów dostępnych w Internecie. Plac przed wejściem do muzeum. 

Inna wizualizacja. Pasująca do czasów eksploatacji tych autobusów oraz do nam współczesnych, choć w tym drugim przypadku mogłyby być większe problemy ze znalezieniem takiej lokalizacji. Bałtyk w trakcie przejazdu drogą gruntową pomiędzy miejscowościami. 

Wzór namalowany na pojeździe nie jest przypadkowy. Tak był pomalowany pojazd z prawdziwego, dostępnego w Internecie zdjęcia. Niestety było czarno-białe, więc kolor zielony jest interpretacją AI Gemini, choć być może zgodną z rzeczywistością.  

Autobus Bałtyk przemieszcza się drogą gruntową wśród pól. Wizualizacja.

Zanim sztuczna inteligencja stworzyła powyższe obrazy, powstawały zdjęcia różnych dziwnych, aczkolwiek ciekawych pojazdów. Zawsze miał to być Bałtyk, a wychodziły inne autobusy. Były one na tyle interesujące i oryginalne, że postanowiłem je Wam zaprezentować.

Początkowo dla Gemini autobus Bałtyk był Jelczem 043. Przyznam, że całkiem ładnym.

Bałtyk, a w zasadzie udający go Jelcz 043 na placu przed wejściem do Muzeum „Wena” w Oławie. Wizualizacja.

Na bazie tego Jelcza 043 powstały dwa inne „twory”. Utrzymane w tym samym kolorze.

Kolejne ciekawe autobusy, które według AI są Bałtykami. 

Drugi z tych pojazdów spodobał mi się bardziej i postanowiłem pokazać go w scenerii prostej do wygenerowania, a idealnie pasującej do okresu eksploatacji Bałtyków. Gruntowa droga pośród pól.

Fikcyjny Bałtyk przemieszcza się wśród pól.

Uwzględniając zdjęcia wraku oraz materiały dostępne w Internecie, Gemini stworzyło pojazd bardzo zbliżony do autobusu Bałtyk, jednak ze ścianą przednią bazującą na Jelczu „ogórku”. To też wyszło bardzo ciekawie.

Kolejna wizualizacja autobusu Bałtyk pozuje przed wejściem do Muzeum „Wena” w Oławie.

Tak ten nierzeczywisty Bałtyk wygląda w scenerii małego polskiego miasteczka w latach 60-tych. Jest też Warszawa. Niestety zabrakło prompta o likwidacji żółtych tablic rejestracyjnych.

Bałtyk stworzony przez AI z Jelcza 043 pozuje w miasteczku z lat 60-tych. Obok Warszawa. Przyznam, że bardzo podoba mi się taka kompozycja.

Poniżej jeszcze kilka innych „wariacji AI” na temat autobusu Bałtyk. 

To moja ulubiona niepoprawna wizualizacja autobusu Bałtyk. Wyszedł piękny autobus gdzieś na polskiej wsi. Jak prawdziwe stare zdjęcie.

Taki trochę „ikarusowaty”. Kolor obłędny.

 

Inny nierzeczywisty Bałtyk w kilku lokalizacjach. Początkowa obowiązkowa, czyli przed wejściem do Muzeum „Wena”.

Rzeczywisty autobus Bałtyk w drugiej wersji, czyli opartej o czechosłowackie podwozie Škoda 706 RT można zobaczyć w ruchu w końcowej części filmu dokumentalnego pt. „Taśmy marca” z 2018 roku. Jego temat to protesty studentów w Warszawie. Film jest nieodpłatnie dostępny w serwisie VOD TVP.

Na stacji Tatrzańska Łomnica

 

Położona na Słowacji, blisko polskiej granicy, Tatrzańska Łomnica jest częścią struktury administracyjnej miasta Wysokie Tatry. Jej lokalizacja u podnóża gór przyciąga licznych turystów. Mogą oni tam dotrzeć np. koleją.  

Stacja kolejowa Tatrzańska Łomnica (Železničná stanica Tatranská Lomnica) jest dość nietypowa i warta uwagi. Bez wątpienia wzrok od razu przyciągają pobliskie tatrzańskie szczyty, w tym słynna Łomnica (Łomnicki Szczyt, 2634 m n.p.m.), na którą można wjechać kolejami linowymi.

Jest to stacja krańcowa, do której docierają dwie linie kolejowe, każda o innym rozstawie szyn.

Od strony gór znajduje się zelektryfikowana, wąskotorowa linia Tatrzańskiej Kolei Elektrycznej (Tatranské elektrické železnice, w skrócie TEŽ), o rozstawie szyn 1000 mm. Jej pojazdy kursują codziennie w takcie raz na godzinę w relacji do stacji Stary Smokowiec (Starý Smokovec), gdzie można przesiąść się do pociągu jadącego do Popradu (stacja Poprad-Tatry) lub do stacji Štrbské Pleso. 

Równolegle do torów TEŽ znajduje się normalnotorowa, niezelektryfikowana linia do Zimnego Potoku (Studeny Potok), która łączy się tam z linią kolejową nr 185 (Poprad-Tatry – Plaveč). Obsługują ją autobusy szynowe w relacji Poprad-Tatry - Tatrzańska Łomnica. Poza sezonem turystycznym kursują tylko w soboty, niedziele i święta, a w okresie wakacyjnym (czerwiec/lipiec, sierpień) codziennie.

Pierwsze normalnotorowe pociągi dotarły do Tatrzańskiej Łomnicy w dniu 1 września 1895. Natomiast linia wąskotorowa ze Starego Smokowca została uruchomiona dopiero w 1911 roku.

Poniżej krótka dokumentacja fotograficzna stacji Tatrzańska Łomnica oraz obsługujących ją pojazdów. Efekt górskiej wyprawy w majowy długi weekend. W Polsce były tłumy, a tam wręcz pusto.

Stacja Tatrzańska Łomnica. Niezelektryfikowana linia normalnotorowa wraz z budynkiem dworcowym. 2.05.2026.

Wąskotorowa część stacji Tatrzańska Łomnica, obsługiwana przez Tatranské elektrické železnice. 2.05.2026.

Stacja Tatrzańska Łomnica, część normalnotorowa. Stadler GTW 2/6 nr 840 005-3 przewoźnika ZSSK oczekuje na odjazd o godzinie 19:26 jako pociąg nr 8430 do stacji Poprad-Tatry (przyjazd o godzinie 19:54). Rocznik 2003. Seria 840 reprezentowana jest tylko przez sześć pojazdów. Ten przegubowy wagon silnikowy (GTW to skrót od niemieckiego Gelenktriebwagen) przyjechał tu jako pociąg nr 8429 w relacji Poprad-Tatry (18:16) - Studený Potok (18:26/27) - Tatrzańska Łomnica (18:39). Trasa ta obsługiwana jest w takcie dwugodzinnym. Od godziny 6:16 (odjazdy z Popradu) do 20:16. 2.05.2026.

Widok, który zachwyca i sprawia, że miejsce to jest niesamowite. Stadler GTW 2/6 nr 840 005-3 pozuje na tle Tatr, oczekując na odjazd z Tatrzańskiej Łomnicy. Najwyższa z widocznych gór to Łomnicki Szczyt (2634 m n.p.m.), na którym znajduje się stacja kolei linowej. 2.05.2026.

Stację Tatrzańska Łomnica obsługują także „motoraki”. Tu pojazd o oznaczeniu 812 062-2. Oczekuje on na powrót do Popradu o godzinie 9:26 jako pociąg nr 8410. 3.05.2026.

Tabliczka znamionowa wagonu motorowego 812 062-2. Producent ŽOS Zvolen, rok 2006. Seria 812 powstała właśnie w tej firmie. Do jej budowy wykorzystano wagony silnikowe serii 810 oraz doczepne 011. Łącznie w latach 2001 - 2006 powstały 64 pojazdy serii 812.  

Stacja Tatrzańska Łomnica, zelektryfikowana część wąskotorowa obsługiwana przez Tatranské elektrické železnice (operator to koleje słowackie ZSSK). Stadler GTW w wersji dedykowanej dla TEŽ. Dokładnie jednostki o oznaczeniach 425 954-5 oraz 425 953-7. Pojazdy za chwilę odjadą jako pociąg nr 8229 w relacji Tatrzańska Łomnica (18:42) - Stary Smokowiec (18:56). 2.05.2026.

 

Odjazd pociągu nr 8229 ze stacji Tatrzańska Łomnica. 2.05.2026.

Pociągi TEŽ pojawią się jeszcze w Blogu Transportowym. Planuję także większy materiał ze stacji Poprad-Tatry.

Warto jeszcze dodać, że w wakacyjne soboty na trasie Stary Smokowiec – Tatrzańska Łomnica oprócz Stadlerów GTW kursuje także zabytkowy pociąg „Kometa”.

Korzystając z połączeń kolejowych możemy dojechać do stacji Tatrzańska Łomnica także z Polski. Jest to oferta niestety mocno ograniczona – tylko w weekendy (zimowe i wakacyjne). Ze stacji Muszyna kursuje pociąg „Beliansky Express” do Popradu. Zatrzymuje się on także na stacji Studený Potok.