Autosany H9-21 w Krakowie

 

Jeszcze około 10 lat temu zobaczenie Autosana serii H9 w ruchu nie było zbyt trudne. Dość licznie występowały one w całej Polsce. Tak było również w Krakowie. Dokładnie chodzi mi o modele H9-20 i H9-21. 

Sytuacja zmieniła się i zastąpił je nowszy tabor. Okazuje się jednak, że w stolicy Małopolski można jeszcze natrafić na taki pojazd. W dość krótkim czasie „upolowałem” aż dwie „dziewiątki”. Przyznam, że nie spodziewałem się tego.

Pierwszy z tych autobusów ma swoje stałe miejsce postoju na osiedlu Lubocza. Dokładnie na placu przy ul. Łuczanowickiej, obok nowej restauracji Colorova. 

To Autosan H9-21.41S z 1999 roku. Rejestracja: KK 5698M. VIN: SUASW3AAPXS021474. Przebieg: 499890 km (dane za portalem Bezpieczny Autobus). 

Niestety w Internecie nie znalazłem żadnych informacji na temat tego konkretnego egzemplarza. Czyj był i kto posiada go teraz, jakie jest jego zastosowanie. Ważne, że jest w Krakowie. 

Autosan H9-21.41S o rejestracji KK 5698M, który parkuje przy restauracji Colorova. 11.11.2025.

Na drugiego z Autosanów serii H9 natrafiłem w innej części miasta. Na terenie Dzielnicy XII Bieżanów-Prokocim. Dokładnie na ul. Mieczysławy Ćwiklińskiej. Stał na miejscach postojowych w rejonie Jednostki Ratowniczo-Gaśniczej nr 6 Państwowej Straży Pożarnej (kiedyś fotografowałem tam Jelcza 317 – tu link do wpisu na jego temat).

Tym razem to gość z innej części Polski, dość odległej. Rejestracja (żółta dla pojazdu zabytkowego) wskazuje województwo pomorskie, powiat pucki. Natomiast portal Bezpieczny Autobus informuje, że województwem, w którym obecnie zarejestrowano pojazd jest mazowieckie. 

To Autosan H9-21.41S z 2002 roku. Rejestracja: GPU 8T. VIN: SUASW3AAP2S022019. Przebieg: 359336 km.

W przypadku tego autobusu, historia jest dobrze opisana w Internecie. Jego pierwszym właścicielem był Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Opolu Lubelskim, eksploatujący pojazd zgodnie z jego przeznaczeniem, czyli jako autobus szkolny (w charakterystycznym pomarańczowym malowaniu). W roku 2013 „gimbus” zmienił właściciela. Potem miało to miejsce jeszcze kilkukrotnie, a ostatni raz w 2024 roku, kiedy to trafił do miejscowości Kobyłka w województwie mazowieckim. Być może jego postój w Krakowie oznacza następną zmianę właściciela.

Autosan H9-21.41S o rejestracji GPU 8T. Ulica Mieczysławy Ćwiklińskiej. 2.01.2026.

Autosan H9-21.41S to odpowiedź producenta z Sanoka na reformę edukacji w 1999 roku, wprowadzającą między innymi gimnazja. Koniecznym stał się dowóz dzieci do szkół, a zatem władze lokalne musiały inwestować w niezbędny do realizacji tego zadania tabor. Litera „S” na końcu oznaczenia modelu oznacza „szkolny”. Ponieważ przedstawiony na początku artykułu krakowski Autosan to także H9-21.41S, zatem jego pierwszym zadaniem na pewno była obsługa którejś z polskich szkół. 

Autosany H9-21 na krakowskich ulicach to już wyjątkowa rzadkość. Nie oznacza to jednak, że marki tej nie ma już w stolicy Małopolski. Wręcz przeciwnie. Jest i ma się całkiem dobrze. W szkołach nauki jazdy na Autosanach uczą się przyszli kierowcy zawodowi, a MPK wciąż kupuje nowe egzemplarze najkrótszej wersji. 

Autosan A1012T o rejestracji KR 6KU57 to narzędzie do nauki dla przyszłych kierowców autobusów. Na boku pojazdu podano nazwy dwóch szkół: Codex i LUZ. Autosan ten to rocznik 2008. Co ciekawe, jako fabrycznie nowy był eksploatowany w Szwecji, a dopiero od 2019 roku w Polsce. Według portalu Bezpieczny Autobus, ma na liczniku ponad 289022 km. Na zdjęciach udokumentowany w trakcie przejazdu przez al. Andersa, obok DH Wanda. 3.03.2025.

 

MPK Kraków eksploatuje ponad 30 takich małych Autosanów Sancity 9LE (M09LE). Tu jeden z najnowszych egzemplarzy, nr DA150 z 2024 roku (eksploatacja od 2025 roku). Ul. Ćwiklińskiej, obsługa aglomeracyjnej linii 284 w relacji Wieliczka Centrum - Nowy Bieżanów Południe. 2.01.2026.

Inne wpisy dotyczące autosanów H9-21 i H9-20 są dostępne pod tym linkiem.

Amerykański IC Bus w centrum Krakowa

 

Na terenie Krakowa funkcjonują tak zwane przystanki turystyczne Kiss&Ride. Dedykowane są one dla autobusów przywożących zorganizowane grupy wycieczkowe. Ustawione na nich oznakowanie dopuszcza maksymalny postój do 10 lub 20 minut.

Jeden z takich autobusowych parkingów K+R znajduje się na ul. Wielopole, przed skrzyżowaniem z ul. Westerplatte. Ta lokalizacja powoduje, że codziennie korzysta z niego spora ilość pojazdów. Co jakiś czas pojawia się tam dość nietypowy gość. Amerykański szkolny autobus. 

To IC Bus CE, a dokładniej International 3000CE. Rocznik 2017 o dość oryginalnej rejestracji K1 CLASS. Umieszczony nad przednią szybą wyświetlacz zdradza, że nie jest to zwykły autobus szkolny. To „party bus”. Jego wnętrze zostało odpowiednio przerobione, aby realizować „imprezowe podróże”. Właściciel, firma Rentier z Krakowa, tak na swojej stronie opisuje wprowadzone zmiany: „School Bus został wykonany w Stanach Zjednoczonych na indywidualne zamówienie. Wyposażyliśmy go dla Was w skórzane kanapy, przyciemniane szyby. Atmosferę w School Busie podgrzewa karbonowa podłoga, neony i stroboskopy, profesjonalne nagłośnienie o mocy 600 watt oraz odtwarzacz DVD i MP3. Rura do tańca ma spełnić wymagania najbardziej wymagających !!!”. Tu link do strony party-busa.

Autobus ten udało mi się sfotografować 23 maja 2024 na ul. Wielopole i w trakcie odjazdu przez ul. Starowiślną. Wysadził on „imprezowiczów” i na pusto opuszczał centrum Krakowa. 

IC Bus CE jako „party bus” stoi na parkingu K+R Bus na ul. Wielopole w Krakowie. 23.05.2024.

Ruch na przystanku turystycznym przy ul. Wielopole jest bardzo duży. Niekiedy nawet co kilka minut podjeżdża kolejny autobus. W tym przypadku obok „party busa” przejeżdża Setra S415 GT-HD z firmy „Przemysław” z miejscowości Rogoźno. Rocznik 2010.

Imprezowy szkolny autobus odjeżdża z parkingu K+R Bus na ul. Wielopole. Na ścianie tylnej pojazdu kolekcja amerykańskich tablic rejestracyjnych.

Skręcanie z ul. Wielopole w ul. Starowiślną. W tle ostatniego zdjęcia Pałac Prasy z 1921 roku, w którym między innymi mieści się siedziba organizatora krakowskiej komunikacji miejskiej (Zarząd Transportu Publicznego). 

Warto jeszcze dodać, że „IC Bus” to marka, a „CE” to nazwa modelu. IC Bus należy do koncernu Navistar, który produkuje także ciężarówki marki International, stąd inna nazwa International 3000CE. 

Autobusy IC Bus CE są oferowane głównie w wersji szkolnej (obecnie także dostępna opcja pojazdu elektrycznego). Można je także nabyć w zwykłej, pozbawionej dodatków wymaganych amerykańskimi przepisami o przewozie dzieci i młodzieży szkolnej.

W Blogu Transportowym IC Bus CE pojawił się po raz pierwszy w 2014 roku. Prezentowałem go w ramach cyklu o pojazdach na nowojorskiej Lexington Avenue. Tu link do tego materiału. 

Elektryczny gimbus

 

Kolejne wieści od Solarisa. Tym razem dotyczące elektrycznego gimbusa. Poniżej prasówka od producenta, która została opublikowana pod koniec listopada 2020.

Drugi z zakupionych w Polsce szkolnych autobusów elektrycznych został dostarczony na miejsce. Od kilku dni Gmina Gręboszów może pochwalić się innowacyjnym Solarisem Urbino 12 electric dostosowanym do przewozu uczniów zarówno po drogach miejskich, jak i lokalnych. Zakup ekologicznego pojazdu został dofinansowany przez Narodowy Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), w ramach programu „Kangur – bezpieczna i ekologiczna droga do szkoły”.

Program „Kangur” to fundusz utworzony w ramach Systemu Zielonych inwestycji (GIS – Green Investment Scheme), dzięki któremu szereg miejscowości w Polsce otrzymało dofinansowanie na zakupu bateryjnych autobusów szkolnych. Wsparcie finansowe otrzymała również Gmina Gręboszów, do której w ostatnich dniach firma Solaris dostarczyła elektrycznego „gimbusa”. To już drugi tego typu pojazd w Polsce i jeden z nielicznych szkolnych e-busów tej klasy, jakie można spotkać na europejskich drogach.

Urbino 12 electric w pomarańczowych barwach zostało zaopatrzone w tablice informujące o przewozie dzieci, znajdujące się na przedniej i tylnej ścianie pojazdu. Dostęp na pokład umożliwiają dwa wejścia w układzie 2-2-0, których otwarciu towarzyszy sygnał akustyczny. Dodatkowo z tyłu autobusu, na dachu, zamontowane zostały pomarańczowe świetlne „koguty”, zapalające się automatycznie przy otwarciu drzwi. W pojeździe znajduje się 41 miejsc siedzących, z których każde posiada pasy bezpieczeństwa.

Szkolny Solaris Urbino 12 electric dla Gminy Gręboszów. Fot. Solaris.

Fragment wnętrza szkolnego Solarisa Urbino 12 electric. Miejsca siedzące wyposażono w pasy bezpieczeństwa. Fot. Solaris.

Stanowisko pracy kierowcy w szkolnym Urbino 12 electric. Fot. Solaris.

Autobus jest w pełni przystosowany do przewozu osób niepełnosprawnych. Przy drugich drzwiach przewidziano rampę ułatwiającą wjazd na pokład, a po zdemontowaniu podestu naprzeciw drzwi możliwy jest przewóz wózka inwalidzkiego, pozostawiając w pojeździe do dyspozycji 37 miejsc siedzących. Podróżujący uczniowie będą mieć możliwość naładowania swoich urządzeń elektrycznych dzięki podwójnym gniazdom USB zamontowanym na ścianach bocznych autobusu. Ponadto komfortową podróż zapewni klimatyzacja z potencjometrem umożliwiającym ręczne zaprogramowanie temperatury w przestrzeni pasażerskiej oraz kabinie kierowcy. W trosce o bezpieczeństwo podróżujących, e-gimbus zaopatrzono w system monitoringu z możliwością nadawania komunikatów głosowych wewnątrz i na zewnątrz pojazdu. Zamontowany został również automatyczny dozownik do płynu antybakteryjnego.

Dzięki elektrycznemu napędowi, autobus nie będzie emitował do otoczenia żadnych szkodliwych spalin. W „e-gimbusie” zastosowano innowacyjne baterie Solaris High Energy+ o łącznej pojemności niemal 240 kWh. Z kolei za napęd odpowiada oś elektryczna z dwoma zintegrowanymi silnikami elektrycznymi o mocy 125 kW każdy. Autobus będzie ładowany za pomocą mobilnej ładowarki o mocy 40 kW, która była częścią zamówienia.

Solaris jest jednym z czołowych producentów autobusów elektrycznych w Europie. Portfel zamówień obejmuje w tej chwili blisko 1000 zeroemisyjnych pojazdów, które zakupiły już miasta w 18 państwach. Wsparcie od NFOŚiGW na zakup premierowych w Polsce elektrycznych „gimbusów” otrzymały cztery gminy. Trzy z nich zdecydowały się na wybór w przetargu zeroemisyjnych autobusów Solarisa. Zakupiony przez Gminę Gręboszów autobus szkolny jest drugim, dostarczonym przez producenta, elektrycznym pojazdem w specyfikacji dostosowanej do przewozów dzieci i młodzieży szkolnej. Pierwszy taki autobus szkolny jeździ już po drogach Gminy Godzianów. Z kolei trzeci zamówiony u producenta e-gimbus zostanie dostarczony pod koniec roku 2020 do Gminy Bielany.

Nowy Jork – Lexington Avenue (3)

Ciąg dalszy wirtualnej podróży po Nowym Jorku. Poprzednie wpisy tu i tu.

Na Lexington Avenue samochód Google utrwalił także inne autobusy. W sumie można powiedzieć, że to takie ciężarówki, którym zamontowano pasażerską budę. GMC oznaczone numerem 349 wozi turystów:

Inny dziwoląg, czyli mały autobus na bazie Forda E450. Tego typu zabudowy wykonują różne firmy, np. kanadyjski Girardin. Nie podjąłem się jednak próby dokładnego ustalania co to za cudo. Z tyłu winda na wózek inwalidzki:

Przy Lexington Avenue znajduje się szkoła (może więcej niż jedna), więc zobaczymy na niej także charakterystyczne żółte autobusy szkolne. Element bardzo amerykański, pojawiający się regularnie w wielu produkcjach filmowych made in USA. Pojazd poniżej to efekt współpracy słynnego producenta autobusów szkolnych Blue Birda z kanadyjskim Girardinem, czyli Micro Bird G5 znany także jako Girardin  G5. Autobus produkowany na podwoziu Chevroleta. Pojazd jeżdżący po Nowym Jorku w dowodzie rejestracyjnym ma na pewno wpisaną markę Blue Bird:

IC Bus CE, gdzie „IC Bus” to marka, a „CE” to nazwa modelu. IC Bus należy do koncernu Navistar, który produkuje także ciężarówki marki International. Model ten jest nadal w ofercie, w której znajdziemy informacje, że to autobus mocny, solidny i zapewniający pasażerom większe bezpieczeństwo niż produkty konkurencji oraz łatwy w utrzymaniu. W zależności od długości może zabrać od 29 do 77 pasażerów. Utrwalony przez Google IC Bus to raczej ta najdłuższa opcja:

Tak IC Bus CE wygląda od strony drzwi, czyli krótki film znaleziony na YouTube oraz screen - widok na część tylną. Na pojeździe duży napis nakazujący zatrzymanie jadącego za autobusem pojazdu - gdy migają czerwone światła:

Za IC Busem jedzie trochę starsza zabudowa na Chevrolecie, czyli wcześniejsza wersja Blue Birda Micro Birda:

 

Na tym kończę prezentację ciężarówek i autobusów z nowojorskiej Lexington Avenue. W kolejnej, ostatniej już części coś mniejszego.

Wpisy z tej serii część I, część II, część IV.

Wpisy ze zdjęciami Street View.