Tradycyjnie raz w miesiącu zapraszam na kanał filmowy Bloga Transportowego w serwisie YouTube (Lukaszwo – Transport Movies). W grudniu 2025 opublikowałem siedem nagrań. Jedno duże 4K, a pozostałe to krótkie nagrania typu „shorts”. Tematyka tramwajowa i autobusowa. Materiały z Polski i zagranicy.
Zaczynam od filmu 4K. To materiał tramwajowy, który powstał w Szwecji, w Goteborgu. Zobaczycie na nim różne rodzaje wagonów kursujących po mieście. Od najstarszych, do najnowszych.
Fragment filmu. Wagon typu M31 nr 303 na linii 4.
Fragment filmu. Wagon typu M32 nr 444 na linii 10.
Fragment filmu. Wagony typu M29 nr 833+808 na linii 3.
Poniżej lista pojazdów, które zobaczycie na filmie:
0:12 - M31 nr 369 na linii 7
0:23 - M31 nr 303 na linii 4
0:33 - Autobus Volvo 7900A Hybrid na linii 18
0:46 - M29 nr 850+855 na linii 10
1:03 - M32 nr 402 na linii 3
1:12 - M32 nr 444 na linii 10
1:28 - M29 nr 842
1:53 - M29 nr 841+819 na linii 10
2:12 - M31 nr 331 na linii 1
2:41 - M31 nr 344 na linii 9
2:49 - Autobus MAN Lion`s City L LE CNG na linii X2
2:58 - M29 nr 833+808 na linii 3
3:19 - M31 nr 320 na linii 6
3:29 - M33A nr 529 na linii 1
3:56 - M33B nr 496 na linii 1.
Nagrywałem 2 maja 2024.
Teraz pora na krótkie nagrania typu „shorts”. Na początek Kraków. Prywatny autobus Mercedes-Benz O404 (rej. KMY 4RA4) skręca z ul. Pawiej w ul. Rafała Kalinowskiego. 1 listopada 2025.
Nadal Kraków. Tramwaj Duewag GT8N nr RF319. Wagon właśnie zmienił kierunek jazdy i podjeżdża do tymczasowego przystanku początkowego „Wańkowicza” przy ul. Kocmyrzowskiej. Obsługa linii nr 1. Ze względu na przebudowę linii tramwajowej do Wzgórz Krzesławickich, dalsza jazda nie była możliwa, a odcinek ten był obsługiwany wyłącznie przez wagony dwukierunkowe. 8 sierpnia 2023.
Zmieniamy miasto na Kędzierzyn-Koźle. Należący do miejscowego MZK autobus SOR BN8,5 nr 10 wyjeżdża z pobliskiej zajezdni, aby rozpocząć kurs linii 8 w relacji Kędzierzyn Dworzec Kolejowy - Nałkowskiej. 14 grudnia 2025.
Linia nr 8 w niedziele i święta (wtedy powstało nagranie) wykonuje tylko dwie pary kursów. Tu warto przypomnieć, że przed laty „ósemka” była linią szczytową, która łączyła pętle Pogorzelec i Elektrownia Blachownia. Kursował na niej także tabor przegubowy.
Ponownie Kraków. Ulica Klasztorna. Solaris Urbino 12 nr PU988 w trakcie obsługi linii 123. Kierunek: Mały Płaszów P+R. Rok produkcji 2016. Nagranie z dnia 12 sierpnia 2023.
Wracamy na Opolszczyznę. Autobus Solaris Urbino 12 nr 170 z MZK Kędzierzyn-Koźle. Obsługa linii nr 13. Rejon dworca kolejowego w Kędzierzynie. 14 grudnia 2025.
Ostatnie grudniowe nagranie powstało w Skandynawii. Bergen, Norwegia. Tramwaj Stadler Variobahn nr 201 jako linia nr 1 (bybanen) oraz autobus Scania Citywide LE Suburban nr 7155 na linii 50E. Kaigaten, 25 sierpnia 2025.
Tramwaje z Bergen już niedługo będą szczegółowo opisane w Blogu Transportowym.
Od 10 maja 2025 częściowo zamknięto dla ruchu krakowski most Grunwaldzki. Rozpoczął się wówczas remont tej istotnej przeprawy przez Wisłę.
Do korzystania z mostu zostali dopuszczeni jedynie piesi i rowerzyści. Pozostałych uczestników ruchu skierowano na trasy objazdowe. Dotyczyło to również komunikacji tramwajowej, którą zajmę się w tym materiale. Dokładniej będą to dwa, moim zdaniem najciekawsze przypadki.
Remont mostu Grunwaldzkiego czasowo zbiegł się z pracami na ul. Franciszkańskiej. W związku z tym zmieniono trasę czasowej linii 71 (kursującej naprzemiennie z linią nr 1), łączącej końcówki Jarzębiny i Czerwone Maki, przekierowując ją na Elektromontaż i Dajwór. Wyeliminowało to konieczność stosowania wyłącznie taboru dwukierunkowego, który był wymuszony brakiem pętli na przebudowywanej trasie do Wzgórz Krzesławickich (przystanek „Jarzębiny”). Zastąpiono go wagonami EU8N.
Zmienioną wersję linii 71 skierowano na odcinek bardzo rzadko wykorzystywany przez tabor liniowy. To ulice Dajwór i św. Wawrzyńca. W okresie wakacyjnym z tego torowiska korzystają pojazdy historyczne w ramach obsługi „zerówki”, czyli Krakowskiej Linii Muzealnej. Przez kolejne miesiące sporadycznie mogą się tam pojawić jakieś przejazdy techniczne.
Wprowadzenie „zwykłych” tramwajów na ul. Dajwór było więc wydarzeniem wyjątkowym, zdecydowanie wartym udokumentowania.
Poniżej kilka zdjęć prezentujących wagon EU8N nr HL440 na ulicach Dajwór i św. Wawrzyńca. Jest to pojazd dość szczególny, bo ostatni z 40 przebudowanych w latach 2010 – 2016 przez krakowskie MPK ex wiedeńskich wagonów typu E6. Dodatkowe informacje pod tym linkiem.
Liniowy tramwaj w tym miejscu to nieczęsty widok. Przez jednotorową (i jednokierunkową) ul. Dajwór przemieszcza się wagon EU8N nr HL440 jako linia 71. Koniec trasy już blisko - na prostopadłej ul. św. Wawrzyńca. 21.05.2025.
Ul. św. Wawrzyńca. Przystanek końcowo-początkowy „Dajwór”. Odpoczywa na nim wagon HL440 na linii 71. Warto zwrócić uwagę na ciekawy układ torowy, który pozwala ominąć stojący na przystanku tramwaj - to oczywiście w zależności od jego długości. 21.05.2025.
Wnętrze pustego wagonu nr HL440, który na końcówce Dajwór oczekuje na rozpoczęcie kolejnego kursu linii 71. 21.05.2025.
Wagon EU8N nr HL440 udokumentowałem na ul. Dajwór również dynamicznie. Poniżej krótki filmik z 21 maja 2025. Dość dobrze słyszalne hamowanie jest związane z zaparkowanymi blisko torowiska samochodami.
Wraz z otwarciem ul. Franciszkańskiej, linię 71 zlikwidowano (19 czerwca 2025). W ruchu natomiast cały czas pozostaje inna wyjątkowa trasa tymczasowa. To 72, która łączy pętlę Czerwone Maki P+R z końcówką Rondo Grunwaldzkie, powstała dzięki zastosowaniu rozjazdu nakładkowego. Ciekawe rozwiązanie, umożliwiające zmianę toru (a następnie kierunku jazdy) bez przebudowywania istniejącej infrastruktury. Zgodnie z nazwą, rozjazd ten nakłada się na istniejące torowisko.
Poniżej dokumentacja fotograficzna rozjazdu nakładkowego na przystanku „Rondo Grunwaldzkie”.
Rozjazd nakładkowy na przystanku „Rondo Grunwaldzkie”. 21.05.2025.
Zmiana kierunku jazdy odbywa się na środku ronda Grunwaldzkiego. Na zdjęciu Duewag GT8C nr RF312, który za chwilę podstawi się na przystanek początkowy za rozjazdem nakładkowym i rozpocznie kolejny kurs do pętli Czerwone Maki P+R. 21.05.2025.
Przystanek dla wysiadających znajduje się przed rozjazdem nakładkowym. Po wysadzeniu pasażerów Duewag GT8N nr RF318 zjeżdża na przeciwny tor, którym „pod prąd” wjedzie na środek ronda, gdzie nastąpi zmiana kierunku jazdy. 21.05.2025.
Już po zmianie kierunku jazdy. Duewag GT8C nr RF311 oczekuje na pasażerów na przystanku początkowym. 21.05.2025.
Jeszcze raz wagon nr RF318. Tym razem przejazd powrotny przez rozjazd nakładkowy - po zmianie kierunku jazdy.
Wagon RF318 po zmianie kierunku jazdy zwolnił tor. Przejazd przez rozjazd nakładkowy zaczyna GT8C nr RF312.
Przykładowy rozkład jazdy linii 72. W dni robocze odjazdy co 7 minut. Obecny, wakacyjny rozkład zakłada mniejszą częstotliwość kursów, co 10 minut.
Funkcjonowanie rozjazdu nakładkowego udokumentowałem również w wersji filmowej. Z urządzenia tego korzysta wagon Duewag GT8C nr RF311. 21.05.2025.
Czasowa linia 72 obsługiwana jest wyłącznie taborem dwukierunkowym. Trasy nr 1 i 5 kursujące do końcówki Jarzębiny również wymagają takich pojazdów. Istniała zatem obawa, że zabraknie wagonów dwukierunkowych. Dlatego do ruchu wprowadzono trzy sprowadzone z Düsseldorfu wagony Duewag GT8SU. Miały być one przebudowane na typ GT8N, lecz czasowo odłożono tę zmianę. Przeprowadzono niezbędne prace przygotowawcze i niezmodernizowane pojazdy stały się rezerwą taborową dla linii 72.
Tylko kilka razy wyjeżdżały na miasto. Przyznam, że na trasie nie udało mi się ich zobaczyć. Na dwa z nich natrafiłem przemieszczając się ul. Rzemieślniczą. Przy tamtejszym płocie zajezdni Podgórze stały wagony nr RF341 i RF343. Oba z 1974 roku.
Taborowe ciekawostki związane z remontem mostu Grunwaldzkiego. Przygotowane do obsługi linii czasowej 72 niezmodernizowane wagony Duewag GT8SU. Tu pojazdy nr RF341 i RF343 oczekujące na pracę. Zajezdnia Podgórze. 2.06.2025.
Wagony Duewag GT8SU wyróżniają się innym rodzajem malowania. Ich cechą charakterystyczną są wysuwane stopnie.
